از یادگاری های دوران ریاست آقای دکتر رسول جعفریان در کتابخانه مجلس شورای اسلامی كتاب «اسناد دوره اول مجلس شوراي ملي» به كوشش مسعود كوهستاني‌نژاد[1] است. استاد جعفريان در مقدمه ناشر نوشته‌اند: «در اين زمينه، كتابخانه مجلس اسنادي را منتشر كرده، امّا همچنان گنجينه عظيمي بر جاي مانده كه برخي فهرست‌ناشده و بسياري منتشرنشده است. به همين دليل، كتابخانه مجلس در تلاش است …

اصغر حيدري* بعد از اينكه سپاهيان ايران ساساني در جبهه‌هاي جنوب از اعراب مسلمان شكست خوردند، لشكرهاي مسلمين به داخل ايران راه يافتند و به فتوحات خويش تداوم بخشيدند. در اين ميان، بسياري از نواحي و مناطق نه با جنگ كه با صلح به روي آنان گشوده شد و «صلح‌نامه‌ها» در تاريخ ايران رقم خورد. آذربايجان از مناطقي بود كه …

رحيم نيكبخت درآمد آذربايجان و اران دو كانون مهم فرهنگ و هويت ايران اسلامي است. قسمت عمده شعر و ادب فارسي در اين دوكانون مهم توسط انديشمندان و شاعران مسلمان خلق گرديده است كه بخش قابل توجه آثاري كه در مورد تاريخ ادبيات ايران نگاشته شده را به خود اختصاص داده است.[1] قبل از شروع بحث لازم به ذكر است …

مآثرسلطانيه  روايتي تاريخي ـ ادبي از جنگ ‌هاي ايران و روسیه تزاری * يلدا رنجبر خراساني درباره ديرينه روابط ايران و روسيه و تاريخ آغاز هجوم كشور متخاصم روس به خاك ايران آثار و كتاب هاي متعددي به رشته تاليف كشيده شده است. اهميت تاريخ نگاري در اين عرصه به حدي بوده است كه در همان ايام هجوم روسيه به …

كتابخانه ربع رشيدي[1] مرتضي محمدنيا رشيدالدين فضل‌الله‌بن ابوالخيرين غالي در سال 648ق/ 639ش در همدان زاده شد، پدرش عمادالدوله ابوالخير همداني پزشك بود و او نيز اين علم را فراگرفت. جد او با خواجه نصير طوسي در دژ اسماعيليان واقع در قهستان به سر مي‌برد و پس از فتح آنجا به دست هلاكو به خدمت مغول درآمد. رشيدالدين جواني را …

دكتر محمدرضا بيگدلي* در تاريخ پرفراز و نشيب سرزمين ما حوادث دردناك بي‌شماري براي ملت ايران رخ داده است كه ذكر آنها سبب ملال و تأسف هم‌ميهنان مي‌شود. جنگ چالدران را گرچه مي‌توان جزو يكي از حوادث دردناك به شمار آورد، ولي رشادت و فداكاري، مقاومت و از خودگذشتگي نيروي نظامي ايران به فرماندهي مؤسس سلسله صفويه كه با 28500 …

انقلاب مشروطيت يكي از مقاطع مهم تاريخ معاصر ايران را تشكيل مي‌دهد كه در اين نهضت آذربايجان نيز نقش مهمي ايفا كرده است. موقعيت سياسي، اجتماعي و اقتصادي آذربايجان شرايطي را فراهم آورد تا هويت ملي (اسلامي ايراني) در بين مردم و نخبگان آن نمود برجسته‌اي داشته باشد مهمترين دليل آن در اين خطه از ايران را بايستي حضور مداخله …

تجاوز عثمانی به آذربایجان و قتل عام مردم تبریز (993-986 ق.) نصرالله صالحی[*] مقدمه در طول دورة صفویه، بخش های غربی قلمرو ایران، به ویژه منطقة قفقاز و آذربایجان، بارها مورد حمله و هجوم همه جانبة سپاهیان عثمانی قرار گرفت. در این تجاوزات، بسیاری از شهرها و روستاهای مناطق یاد شده تصرف و تخریب شد و مردمان بی­شماری نیز قتل …

                                                                                                                       محمد تقي سبك دل                                                                                                                  عضو دايره المعارف ايران شناسي مقدمه : استاد شهريار يكي از شاعران بسيار ارزنده ايران همواره با كمك گرفتن از مخزن اندوخته ها ي اجتماعي ، ادبي و فرهنگي خود منشأ تاريخي ، شخصيت و هويت ملي خويش را آشكار نموده و به معرفي پايگاه و حافظه تاريخي مردم ايران زمين پرداخته است . …

بهزاد محمدخانی[*] 1- مقدمه در مقاله پیش رو نگاهی اجمالی به تاریخ شفاهی مبارزات میهن پرستان ارسباران در برابر غائله فرقه دموکرات آذربایجان می‌پردازد. مختصر نگاهی به زندگینامه مبارزین نشان می‌دهد که از پایگاه اجتماعی و سیاسی و نظامی بالایی برخوردار بوده‌اند. همین پشتوانه بزرگی برای مبارزات مبارزین ارسباران شامل: رضاقلی خان محمدخانی، عالیشان محمدخانی، طالب قره باغی، عبداله قره …